Duitsland nu wereldmacht (TELEGRAAF / NL)

Dit artikel verscheen in de Telegraaf, klik hier voor het origineel.
Foto: Olaf Kosinsky / Skillshare.eu /CC / Wiki

door Rob Savelberg

Een week voor de Duitse verkiezingen kijken veel Nederlandse deskundigen nauwlettend over de grens. Want als kanselier Merkel wordt herkozen, en daar ziet het naar uit, dan wil ze samen met de Fransen Europa flink gaan hervormen. Maar, zo waarschuwt Rob Meines, kenner van de onderlinge relaties: „We moeten ons niet aan de Duitsers ondergeschikt maken.”

Merkel.jpg

Nederland moet vooral niet de zeventiende deelstaat van Duitsland spelen. Weliswaar is Merkel de politiek leider van Europa en zijn wij economisch meer van hen afhankelijk dan andersom, toch moeten we na de Brexit en Trump goed oppassen, want de aandacht van Berlijn voor ons loopt gezien alle grote internationale kwesties relatief terug”, zegt Meines, oud-correspondent en goed ingevoerd lobbyist, zowel in Berlijn als Den Haag.

De komende maanden worden cruciaal. De Britten staan binnenkort buitenspel en dan komt Nederland relatief alleen te staan. Berlijn en Parijs zijjn van plan bijvoorbeeld een Europese minister van Financiën en Economische Zaken en een Europees IMF op te richten. „En ze willen de belastingstelsels harmoniseren en een belasting voor internetbedrijven invoeren zoals de Apple-taks. Plannen waar Den Haag tegen is”, aldus Meines.

„Rutte moet verder oppassen dat hij niet als stagiair wordt behandeld”, vindt Wouter Timmermans, advocaat in Berlijn en voorzitter van de Duits-Nederlandse Business Club (DNBC). „Hij werd door Merkel uitgenodigd voor de G20-top in Hamburg. Het leek wel of de eigenaar van een beroemde discotheek hem nog even snel op de gastenlijst had gezet.”

Voor de circa honderd Nederlandse en Duitse ondernemers die Timmermans vertegenwoordigt is het goed dat zowel Merkel als Rutte pleitbezorgers van Europa en tegen een Brexit of Nexit zijn: „Het valt op dat Rutte in Den Haag wat kritischer is als in Brussel.” In zijn zakenclub is menigeen blij dat de liberale en ondernemersvriendelijke FDP weer een rol in de campagne speelt en mogelijk weer een grote oppositie- of regeringspartij wordt: „Die willen toch de digitalisering aanpakken, belastingen hervormen en bureaucratie afbouwen.

” Een andere partij die veel aandacht krijgt is de radicaal rechtse AfD, Alternative für Deutschland: „Ik vrees dat die partij heel sterk wordt”, zegt Anke Plättner, presentatrice van de zender Phoenix. „Ik voorzag Trump en de Brexit al, en het kan dat deze partij met zeventig man in de Bondsdag in Berlijn komt.” Plättner, die Ridder in de orde van Oranje Nassau is, vindt dat Nederland geen grote rol in Berlijn meer speelt. „Veel Duitsers zijn verbaasd over de anti-Europese stemming in Nederland, vinden dat het eigenlijk niet bij jullie past. En nadat Berlijn zag dat Wilders de verkiezingen niet won is de aandacht verdwenen. Maar we moeten de kleinere buurlanden niet vergeten.

” Politiek analist Job Janssen is van mening dat Nederland toch wel aan bod komt in Berlijn: „Kijk eens wat wij voor posten gekregen hebben. Jeroen Dijsselbloem mocht de eurozone leiden. En Frans Timmermans de EU hervormen. Daaruit blijkt dat we een van de beste partners van de Bondsrepubliek zijn.” Hij is van mening dat het belang van de Duitse verkiezingen niet mag worden onderschat: „Het land is een economische en diplomatieke wereldmacht geworden. Duitsland was altijd in zichzelf gekeerd, maar kan zich niet meer verstoppen, moet nu de leiding in Europa nemen.”

Dat betekent voor ons land dat Den Haag gezien het actuele Juncker-plan voor verdere Europese integratie moet oppassen: „We moeten coalities met andere landen vormen, zoals bijvoorbeeld Scandinavië. We dienen per standpunt nieuwe partners te vinden.”

Oud-diplomaat Jan Boeles denkt ook dat Nederland op zoek moet naar andere medestanders, nu het Verenigd Koninkrijk als eurosceptische bondgenoot wegvalt: „Rutte heeft ook lijntjes naar de Baltische staten en kritische landen als Polen en Hongarije uitgegooid. Nederland moet een tegenblok tegen de Frans-Duitse as vormen.”

Wat positief wordt gezien zijn de vele wederzijdse bezoeken van de ervaren regeringsleiders. En dat ons Koningspaar elk jaar andere Duitse deelstaten bezoekt. Volgende week komt verder Armin Laschet, de nieuwe premier van Noordrijn- Westfalen, onze belangrijkste handelspartner, naar Den Haag. En allerlei Nederlandse provincies en steden benoemen ambtenaren op onze consulaten in Duitsland. De persoonlijke betrekkingen blijven belangrijk. En niet alleen op het hoogste niveau van de kanselarij of het Torentje, maar ook eronder.

Volgens ingewijden zijn bijvoorbeeld de relaties tussen de ministers van Financiën in Berlijn, Wolfgang Schäuble, en zijn demissionaire collega in Den Haag, Jeroen Dijsselbloem, prima. En dit kader wordt ook altijd de omgang geroemd tussen de bewindsvrouwen van Defensie, Ursula von der Leyen voor de Bundeswehr en Jeanine Hennis voor het Nederlandse leger.

Wie zich de laatste jaren ook verdienstelijk voor de betrekkingen met Nederland gemaakt heeft is oudpresident Gauck. Als staatshoofd op het paleis Bellevue in Berlijn maakte Gauck zich sterk voor verzoening. Ook met Nederland. Hij werd in 2012 als eerste president uitgenodigd om tijdens een bevrijdingsfeest in ons land te spreken.